Het Vlaamse bedrijf De Persgroep (van Christian Van Thillo) neemt de leiding over enkele van Nederlands belangrijkste kranten; Vlaming Peter Vandermeersch wordt hoofdredacteur van NRC Handelsblad; de Vlaamse schrijvers Erwin Mortier, Bernard Dewulf, Dimitri Verhulst en David Van Reybrouck kapen belangrijke Nederlandse prijzen weg... 

Het lijkt erop dat Nederland steeds meer naar zijn zuiderburen kijkt. Dat merkt ook adjunct-hoofdredacteur van Ons Erfdeel Frits Niessen (foto) op, die daarover in de Knack van deze week wordt geïnterviewd.

Nochtans was het vroeger net andersom: “Vijftig jaar geleden was Nederland voor veel Vlamingen een lichtend voorbeeld, dat navolging verdiende (…)”, zegt Niessen.  

Maar kijk, de tijden zijn veranderd: “Nederlanders die vroeger van zichzelf dachten dat ze kosmopolieten waren, liggen met zichzelf overhoop (…). Vanuit de Amsterdamse grachtengordel wordt nu zelfs opgekeken naar Vlaanderen”, zegt Niessen. 

Lees hier het volledige Knack-interview met Frits Niessen over culturele samenwerking tussen Nederland en Vlaanderen, met de veelbelovende titel: “Mijn probleem met de Vlamingen is dat ik ze begrijp.” 

Het Vlaamse stigma

Bij Knack zat vorige week overigens een erg interessante extra bijlage over boeken, met een uitgebreid luik over de kloof dan wel brug tussen de Vlaamse en de Nederlandse Letteren. Via deze link kun je het woord vooraf van hoofdredacteur Karl van den Broeck lezen, en je vindt er ook de inhoudstafel van de hele bijlage. 

Literatuurwetenschapper Kevin Absillis schrijft onder meer “een korte geschiedenis van het Vlaamse stigma”: in twee artikels gaat hij na hoe Vlaamse schrijvers lang op hun tellen moesten passen omdat hun taal door veel Nederlanders als “onzuiver” werd beschouwd. Tekenend is deze quote van een Nederlandse Manteau-redacteur: “De Vlamingen kunnen aardig vertellen. Maar Nederlands leren ze nooit.” 

Even verderop in Knack Extra maakt Tom Van Imschoot een kleine rondgang langs Vlaamse schrijvers om te zien hoe het anno 2010 met dat Vlaamse stigma is gesteld. Dat blijkt goed mee te vallen, al zijn de meeste ondervraagden het erover eens dat er (nog altijd) een kloof is tussen Vlaamse en Nederlandse literatuur. 

Robbert Ammerlaan

Nog in deze extra bijlage: een interview met Robbert Ammerlaan (foto), directeur van de Nederlandse uitgeverij De Bezige Bij. Ammerlaan is volop bezig een Vlaamse tak van zijn uitgeverij te planten in Antwerpen. Meulenhoff/Manteau zal daarin opgaan.

Zijn motivatie? “Je kunt niet de pretentie hebben om vanuit Amsterdam ook Vlaanderen te bestrijken.” Een goede uitgeverij moet dus het hele taalgebied beslaan en mag niet stoppen bij de grenzen, “omdat goede literatuur en talent daar ook niet ophouden”. 

Ook interessant is het dubbelluik “Welke Nederlanders lezen we nog?” en “Geef de Nederlander maar Lanoye of Verhulst”, over welke schrijvers aan weerszijden van de landsgrenzen worden gelezen.

Hier vind je overigens een artikel over de verkoop van Vlaamse schrijvers in het Noorden – ontnuchterend weinig als je vergelijkt met de prijzenbijval voor Vlamingen. Knack-redacteur Frank Hellemans roept uitgeverij, boekhandel, media, onderwijs en beleid dan ook op om "echt werk te maken" van de "prille Vlaamse cultureel-literaire onderbouw".  

Wij trekken ons op aan de woorden van Karl van den Broeck in zijn woord vooraf, "dat het geen zaak is van Vlaams-, Noord- of Groot-Nederlands, maar gewoon van groots Nederlands".